Η Θεωρία Παιγνίων της τρομοκρατίας | Foreign Affairs - Hellenic Edition

Η Θεωρία Παιγνίων της τρομοκρατίας

Πώς το ISIS ριζοσπαστικοποιεί άλλους ανθρώπους
Περίληψη: 

Σε ποιο σημείο ένας εξτρεμιστής γίνεται βίαιος εξτρεμιστής; Η απάντηση είναι πιο σημαντική από ποτέ Καθώς ο κόσμος παλεύει για να νικήσει το Ισλαμικό Κράτος (ISIS), αφυπνισμένος από τις πρόσφατες τρομοκρατικές επιθέσεις στην Βαγδάτη, την Βηρυτό, το Παρίσι και τώρα στην Καλιφόρνια και το Λονδίνο.

Ο JACOB OLIDORT είναι υπότροφος στην έδρα Soref στο Washington Institute for Near East Policy και επίκουρος καθηγητής στην Σχολή Διεθνών Υποθέσεων Elliott στο Πανεπιστήμιο George Washington. Οι απόψεις στο άρθρο αυτό είναι προσωπικές.

Σε ποιο σημείο ένας εξτρεμιστής γίνεται βίαιος εξτρεμιστής; Καθώς ο κόσμος -αφυπνισμένος από τις πρόσφατες τρομοκρατικές επιθέσεις στην Βαγδάτη, την Βηρυτό, το Παρίσι [1] και τώρα στην Καλιφόρνια και το Λονδίνο - παλεύει για να νικήσει το Ισλαμικό Κράτος (που ονομάζεται επίσης και ISIS), η απάντηση είναι πιο σημαντική από ποτέ.

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα προσπάθησε να λύσει τον γρίφο με την εισαγωγή ενός νέου συστατικού στην συνταγή της αντιτρομοκρατίας. Τον Φεβρουάριο του 2015, συγκέντρωσε τους κορυφαίους ειδικούς στον κόσμο για μια σύνοδο κορυφής για την αντιμετώπιση του βίαιου εξτρεμισμού, για μια νέα στρατηγική με στόχο την αντιμετώπιση της διαδικασίας της ριζοσπαστικοποίησης -ειδικότερα, της φαινομενικά ασύγκριτης δυνατότητας του ISIS να στρατολογεί μέσω των social media, πέραν γλωσσικών, πολιτιστικών και γεωγραφικών ορίων [2].

Η προσέγγιση της καταπολέμησης του βίαιου εξτρεμισμού είναι διαφορετική από εκείνη που ακολούθησαν οι αναλυτές και οι πολιτικοί για την αλ Κάιντα. Εκεί που κάποτε κυνηγούσαν πράκτορες και ηγέτες στα κορυφαία κλιμάκια των τρομοκρατικών οργανώσεων, τώρα επίσης εξετάζουν την λεγόμενη επιρροή και μελετούν το πώς ακριβώς υποκινούν άτομα στην βία. Κατά συνέπεια, η αμερικανική αντιτρομοκρατία έχει μετακινηθεί από μια στρατηγική καθαρά επικεντρωμένη στην δράση -για παράδειγμα, δολοφονώντας τους ηγέτες της αλ Κάιντα [3] ή αυτό που αποκάλεσαν τα ΜΜΕ ως «κόβοντας το κεφάλι του φιδιού»- στην ανάλυση αυτού που το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας περιγράφει ως «δυναμική της ριζοσπαστικοποίησης προς την βία» ή τους λόγους για τους οποίους ορισμένα άτομα που συνδέονται με τον βίαιο εξτρεμισμό διαπράττουν βία και άλλοι δεν το κάνουν. Αυτή η νέα προοπτική έχει προσδεθεί σε κρατικούς φορείς, ακτιβιστές, και επιστήμονες δεδομένων που όχι μόνο αναλύουν τα τρομοκρατικά κοινωνικά δίκτυα και τα πρότυπα των μηνυμάτων τους, αλλά επίσης μεταδίδουν αντι-εξτρεμιστικές αφηγήσεις.

13122015-1.jpg

Οι επιτιθέμενοι του San Bernardino, Tashfeen Malik (αριστερά) και Syed Farook απεικονίζονται καθώς περνούσαν από το Διεθνές Αεροδρόμιο «O'Hare» του Σικάγο στις 27 Ιουλίου 2014 . U.S. CUSTOMS AND BORDER PROTECTION HANDOUT / REUTERS
------------------------------

Ως αποτέλεσμα, η Ουάσιγκτον έχει σίγουρα μια πληθώρα πληροφοριών σχετικά με την ιδεολογία, τους στόχους, τα μηνύματα και τις εκστρατείες του ISIS στα μέσα ενημέρωσης. Αλλά η πρόκληση, όπως φαίνεται, είναι να βρεθεί τι να κάνει με όλα αυτά τα δεδομένα. Η Washington Post αποκάλυψε πρόσφατα ότι το Κέντρο Στρατηγικής Αντιτρομοκρατικών Επικοινωνιών του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ επανεξετάζει την στρατηγική των αντι-μηνυμάτων του, αφότου μια εξωτερική ομάδα [ελέγχου] έδωσε κακούς βαθμούς αποτελεσματικότητας. Παρότι η σύνοδος κορυφής του Λευκού Οίκου για την αντιμετώπιση του βίαιου εξτρεμισμού [4], τον Φεβρουάριο, άνοιξε αξιοθαύμαστα τον δρόμο για το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και άλλους φορείς ώστε να αρχίσουν να συνεργάζονται με περιφερειακούς εταίρους για την αντιμετώπιση του τοπικά εκτρεφόμενου εξτρεμισμού –καλλιεργώντας την γνώση σε επίπεδο απλού λαού και ενισχύοντας τις τοπικές, μετριοπαθείς φωνές- η τοπική εστίαση κινδυνεύει να αποσπάσει την προσοχή από την πιθανότητα πιο εξεχουσών διαπεριφερειακών ιδεολογιών που ριζοσπαστικοποιούν μέχρι την βία. Ομοίως, αν και αξίζουν πολλά εύσημα για την οικοδόμηση συνεργατικών σχέσεων με τις τοπικές κοινότητες, τα τοπικού προσανατολισμού προγράμματα για την αντιμετώπιση του βίαιου εξτρεμισμού τείνουν να επικεντρώνονται δυσανάλογα [πολύ] στην ψυχική υγεία και σε οικονομικούς παράγοντες. Αυτά μπορεί να ευθύνονται για κάποιο βαθμό κοινωνικής αποξένωσης, αλλά επίσης παραβλέπουν τον εξαιρετικό χαρακτήρα της ιδεολογικής ριζοσπαστικοποίησης του ISIS στην βία. Εν ολίγοις, οι πολιτικές μας για την αντιμετώπιση του βίαιου εξτρεμισμού κάνουν ελάχιστα, αν κάνουν έστω και κάτι, για να αντιμετωπίσουν ακριβώς τις ρίζες της αιτίας και των μέσων της ριζοσπαστικοποίησης του ISIS στην βία -την ιδεολογία του.

Προκειμένου να ενισχυθεί το σχέδιο αντιμετώπισης του βίαιου εξτρεμισμού και να σταματήσουν οι στρατολογήσεις από το ISIS, η Ουάσιγκτον θα πρέπει να μελετήσει την θεωρία των παιγνίων.

ΤΟ ΣΗΜΕΙΟ SCHELLING ΤΗΣ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ

Το 1960, στο απόγειο του Ψυχρού Πολέμου, ο βραβευμένος με Νομπέλ Αμερικανός οικονομολόγος Thomas Schelling [5] εισήγαγε τον κόσμο στην «θεωρία της στρατηγικής» του, μια προσαρμογή της θεωρίας των παιγνίων για τον κόσμο των διεθνών σχέσεων. Στο βιβλίο του, The Conflict of Strategy, ο Schelling επινόησε την έννοια ενός «εστιακού σημείου» (focal point, τώρα γνωστό ως «σημείο Schelling») για να περιγράψει το πώς τα άτομα και τα έθνη καταλήγουν σε συμφωνία όταν διαπραγματεύονται μεταξύ τους. Η διαδικασία περιλαμβάνει την πρόβλεψη του τι θα μπορούσε να κάνει το άλλο πρόσωπο ή χώρα. Για να το αποδείξει, στην δεκαετία του 1950 ο Schelling ζήτησε από μια ομάδα φοιτητών να διαλέξει μια τοποθεσία στη Νέα Υόρκη, όπου θα μπορούσαν να συναντήσουν κάποιον ξένο χωρίς να έχουν συντονίσει τον τόπο και τον χρόνο εκ των προτέρων. Χωρίς να γνωρίζουν τι είπε οποιοδήποτε από τους άλλους μαθητές, οι περισσότεροι από αυτούς όχι μόνο διάλεξαν τα περίπτερα πληροφοριών στον σταθμό Grand Central Station, αλλά σχεδόν όλοι επέλεξαν να φτάσουν το μεσημέρι.

Ο Schelling διεξήγαγε αργότερα ένα δεύτερο πείραμα. Έδωσε σε μια ομάδα ανθρώπων φύλλα χαρτιού με 16 τετράγωνα. Υποσχέθηκε ένα βραβείο εάν όλοι τσεκάρουν το ίδιο «κουτάκι». Στατιστικά μιλώντας, μόνο το 6% θα έπρεπε να τσεκάρει το ίδιο «κουτάκι». Στην πραγματικότητα, το 60% τσέκαρε το επάνω αριστερό τετράγωνο. Αυτό σημαίνει ότι οι άνθρωποι μπορούν να φτάσουν στο ίδιο συμπέρασμα όταν τους δίνονται τα σωστά κίνητρα, χωρίς να έχουν καν μιλήσει ο ένας στον άλλο.